Wydrukuj tę stronę
czwartek, 13 czerwiec 2019 06:45

Odpowiedzialność cywilna za produkt

Napisane przez KRK Kieszkowska Rutkowska Kolasiński


Pobierz załącznik:
Oceń ten artykuł
(1 głos)

Wprowadzanie produktów do obrotu wiąże się z wieloma wyzwaniami, z którymi producenci, a także inne podmioty biorące udział w obrocie produktami, m.in. importerzy i dystrybutorzy, muszą się zmierzyć. Niezależnie od licznych wymogów regulacyjnych, określonych dla konkretnych kategorii produktów w przepisach szczególnych, zgodnie z art. 10 ust. 1 Ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów producent jest zobowiązany wprowadzać na rynek wyłącznie produkty bezpieczne. Wprowadzenie do obrotu produktu niebezpiecznego może skutkować odpowiedzialnością na gruncie Kodeksu cywilnego.

Ustawa o ogólnym bezpieczeństwie produktów przewiduje, że już samo wprowadzenie do obrotu produktu niespełniającego wymogów bezpieczeństwa może wiązać się z nałożeniem na producenta lub dystrybutora sankcji przez Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów.

Obowiązki i sankcje za ich ewentualne niedopełnienie na gruncie prawa administracyjnego to jedna strona medalu. Druga to kwestia odpowiedzialności cywilnej w przypadku, gdy produkt wyrządził komuś szkodę, przede wszystkim szkodę na zdrowiu.

O ile w przypadku regulacji dotyczących poszczególnych kategorii produktów musimy poruszać się wśród różnych ustaw i rozporządzeń, o tyle przy odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną przez produkt niebezpieczny mamy uniwersalne reguły, przewidziane w Kodeksie cywilnym (dalej także jako: k.c.). Dlatego też niezależnie od tego, czy będzie to wyrób medyczny, produkt chemiczny czy też urządzenie elektroniczne, na gruncie przepisów Kodeksu cywilnego odpowiedzialność ta wygląda jednakowo. Powyższe dotyczy również wszystkich państw członkowskich UE, bowiem odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną przez produkt niebezpieczny została uregulowana w Dyrektywie Rady z 25 lipca 1985 r. w sprawie zbliżenia przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych państw członkowskich, dotyczących odpowiedzialności za produkty wadliwe, a aktualne przepisy polskiego Kodeksu cywilnego stanowią jej implementację.

Odpowiedzialność na zasadzie ryzyka – co to takiego
W celu zabezpieczenia interesów osoby poszkodowanej art. 4491 k.c. wprowadza odpowiedzialność producenta opartą na zasadzie ryzyka , a więc odpowiedzialność za sam skutek w postaci powstania szkody, w oderwaniu od możliwości przypisania danemu podmiotowi winy za zdarzenie wyrządzające szkodę.

Takie ukształtowanie odpowiedzialności jest ułatwieniem dla poszkodowanego, gdyż nie musi on udowadniać winy osoby czy podmiotu, od którego żąda odszkodowania.

Odpowiedzialność za produkt na zasadzie ryzyka występuje jednak tylko wówczas, gdy produkt jest produktem niebezpiecznym. W świetle przepisów Kodeksu cywilnego produktem niebezpiecznym jest produkt niezapewniający bezpieczeństwa, jakiego można oczekiwać, uwzględniając normalne użycie produktu. O tym, czy produkt jest bezpieczny, decydują okoliczności z chwili wprowadzenia go do obrotu, a zwłaszcza sposób zaprezentowania go na rynku oraz podane konsumentowi informacje o właściwościach produktu (art. 4491 § 3 k.c.). Dlatego dla kwestii odpowiedzialności cywilnej tak istotne są informacje, w tym ostrzeżenia, podane użytkownikowi w instrukcjach obsługi. To przede wszystkim one wyznaczają poziom oczekiwań użytkownika co do bezpieczeństwa. Na te oczekiwania składają się też przekazy zawarte w reklamie, co powoduje, że ta forma komunikacji z użytkownikiem powinna być formułowana starannie i ze świadomością ewentualnych konsekwencji dla odpowiedzialności cywilnej.


Kto może żądać odszkodowania
Podmiotem uprawnionym do żądania zaspokojenia roszczenia wynikającego z wyrządzenia przez produkt niebezpieczny szkody na osobie jest każdy poszkodowany. Ochrona dotyczy zatem każdego, kto znajdzie się w zasięgu oddziaływania produktu niebezpiecznego i dozna szkody , co obejmuje nie tylko nabywcę produktu, jego użytkownika, lecz także każdą osobą trzecią (by-stander). Jest to aspekt, który należy wziąć pod uwagę podczas oceny ryzyka wyrządzenia szkody przez produkt, przede wszystkim w przypadku takich kategorii produktów, co do których istnieje ryzyko ich wybuchu lub uwolnienia przez nie substancji szkodliwych dla zdrowia, w przypadku których liczba osób mogących potencjalnie ponieść szkodę jest większa i nie ogranicza się jedynie do użytkownika. (...)

 

Czytany 130 razy Ostatnio zmieniany czwartek, 13 czerwiec 2019 06:49